भारताच्या राजकारणातील ऐतिहासिक टप्पा : निवडून आलेल्या पंतप्रधानांच्या यादीत ४,३९९ दिवसांचा सलग कार्यकाळ पूर्ण करणारे भारताचे पहिले पंतप्रधान म्हणून जगभरातील नेत्यांकडून (PM Modi) पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांचे अभिनंदन !

नवी दिल्ली : भारताचे पंतप्रधान (PM Modi) Narendra Modi हे १० जून २०२६ रोजी देशाच्या लोकशाही इतिहासातील एक महत्त्वाचा टप्पा गाठणार आहेत. सलग निवडून आलेले भारताचे सर्वाधिक काळ सेवा देणारे पंतप्रधान म्हणून ते नवा विक्रम प्रस्थापित करणार असून, या ऐतिहासिक क्षणाच्या पूर्वसंध्येला जगभरातील अनेक राष्ट्रप्रमुख आणि जागतिक नेत्यांनी त्यांचे अभिनंदन केले आहे.  पंतप्रधान कार्यालयाने (PMO) दिलेल्या माहितीनुसार, विविध देशांच्या नेत्यांनी मोदी यांच्या परिवर्तनवादी नेतृत्वाची, ‘ग्लोबल साऊथ’च्या हितासाठी केलेल्या प्रभावी आवाजाची आणि सर्वसमावेशक तसेच आर्थिकदृष्ट्या सक्षम भारताच्या त्यांच्या दृष्टीकोनाची प्रशंसा केली. नेहरूंचा विक्रम मागे टाकणार – (PM Modi) पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी प्रथम २६ मे २०१४ रोजी देशाच्या पंतप्रधानपदाची शपथ घेतली होती. त्यानंतर २०१९ आणि २०२४ मध्येही त्यांनी सलग विजय मिळवत तिसऱ्यांदा पंतप्रधानपद स्वीकारले. १० जून २०२६ रोजी ते सुमारे ४,३९९ दिवसांचा सलग कार्यकाळ पूर्ण करून भारताचे पहिले पंतप्रधान Jawaharlal Nehru यांचा निवडून आलेल्या पंतप्रधानांच्या सलग कार्यकाळाचा विक्रम मागे टाकणार आहेत.  हा विक्रम केवळ कालावधीचा नसून तीन लोकसभा निवडणुकांमधून जनतेने दिलेल्या सातत्यपूर्ण जनादेशाचे प्रतीक मानला जात आहे.

PM Modi – पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या १२ वर्षांच्या कार्यकाळातील भारतासाठीची प्रमुख आणि ऐतिहासिक कामगिरी

२०१४ पासून (PM Modi) पंतप्रधान Narendra Modi यांच्या नेतृत्वाखाली भारतात अनेक मोठे धोरणात्मक, आर्थिक, सामाजिक आणि पायाभूत बदल घडून आले. समर्थकांच्या मते, गेल्या १२ वर्षांतील काही महत्त्वाच्या कामगिरी पुढीलप्रमाणे आहेत:

1. जम्मू-काश्मीरमधून कलम 370 रद्द

• ऑगस्ट 2019 मध्ये कलम 370 आणि 35A हटविण्यात आले.
• जम्मू-काश्मीरचा विशेष राज्याचा दर्जा समाप्त झाला.
• जम्मू-काश्मीर आणि लडाख हे स्वतंत्र केंद्रशासित प्रदेश बनले.

2. राम मंदिराची उभारणी

• अयोध्येत श्रीराम मंदिराचे बांधकाम पूर्णत्वाकडे.
• जानेवारी 2024 मध्ये रामलल्ला प्राणप्रतिष्ठा सोहळा पार पडला.
• अनेक दशकांपासून प्रलंबित असलेल्या प्रश्नाचे समाधान झाले.

3. वस्तू आणि सेवा कर (GST)

• 2017 मध्ये देशभरात एकसमान अप्रत्यक्ष कर प्रणाली लागू.
• “एक देश, एक कर” संकल्पना प्रत्यक्षात आली.
• कर व्यवस्थेत मोठी सुधारणा झाली.

4. डिजिटल इंडिया आणि UPI क्रांती

• UPI मुळे डिजिटल व्यवहारांमध्ये जगात भारत आघाडीवर.
• ऑनलाइन पेमेंट सर्वसामान्यांपर्यंत पोहोचले.
• सरकारी सेवांचे डिजिटलायझेशन वेगाने झाले.

5. चांद्रयान-3 चे ऐतिहासिक यश

• भारत चंद्राच्या दक्षिण ध्रुवावर यशस्वीपणे उतरलेला पहिला देश ठरला.
• भारताची अंतराळ महासत्ता म्हणून ओळख अधिक मजबूत झाली.

6. नवीन संसद भवनाचे उद्घाटन

• आधुनिक सुविधांनी युक्त नवीन संसद भवन राष्ट्राला समर्पित.
• भारतीय लोकशाहीच्या इतिहासातील महत्त्वाचा टप्पा.

7. गरीबांसाठी घरकुल योजना

• प्रधानमंत्री आवास योजनेअंतर्गत कोट्यवधी घरे मंजूर.
• ग्रामीण आणि शहरी भागातील नागरिकांना लाभ.

8. स्वच्छ भारत अभियान

• देशभरात शौचालय बांधकामाची मोठी मोहीम.
• उघड्यावर शौचमुक्त गावांची संख्या वाढली.
• स्वच्छतेबाबत जनजागृती निर्माण झाली.

9. जल जीवन मिशन

• ग्रामीण भागातील घरांमध्ये नळाद्वारे पिण्याचे पाणी पोहोचविण्याचा उपक्रम.
• लाखो कुटुंबांना थेट लाभ.

10. आयुष्मान भारत योजना

• गरीब कुटुंबांना वार्षिक आरोग्य विमा संरक्षण.
• जगातील सर्वात मोठ्या सार्वजनिक आरोग्य योजनांपैकी एक.

11. कोरोना काळातील व्यवस्थापन

• स्वदेशी कोविड लसींची निर्मिती.
• जगातील सर्वात मोठी लसीकरण मोहीम.
• अनेक देशांना लसींची मदत.

12. भारताची अर्थव्यवस्था मजबूत

• भारत जगातील चौथी सर्वात मोठी अर्थव्यवस्था बनला.
• स्टार्टअप आणि उत्पादन क्षेत्रात मोठी वाढ.

13. पायाभूत सुविधांचा विक्रमी विकास

• एक्सप्रेसवे, महामार्ग, मेट्रो आणि विमानतळांची संख्या वाढली.
• वंदे भारत एक्सप्रेस गाड्यांची सुरुवात.
• रेल्वेचे आधुनिकीकरण.

14. संरक्षण क्षेत्रातील आत्मनिर्भरता

• “मेक इन इंडिया” अंतर्गत संरक्षण उत्पादनाला चालना.
• ब्रह्मोस क्षेपणास्त्रांची निर्यात.
• स्वदेशी युद्धनौका आणि लढाऊ उपकरणांचे उत्पादन.

15. महिला सक्षमीकरण

• तीन तलाकविरोधी कायदा.
• नारी शक्ती वंदन अधिनियम (महिला आरक्षण विधेयक) मंजूर.
• उज्ज्वला योजनेद्वारे मोफत गॅस जोडण्या.

16. G20 शिखर परिषद

• 2023 मध्ये भारताने यशस्वीपणे G20 परिषद आयोजित केली.
• आफ्रिकन युनियनला G20 चे सदस्यत्व मिळवून देण्यात पुढाकार.

17. परराष्ट्र धोरणातील यश

• अमेरिका, फ्रान्स, जपान, यूएई आणि इतर देशांशी संबंध अधिक मजबूत.
• भारताचा जागतिक प्रभाव वाढला.
• ग्लोबल साऊथचा प्रमुख आवाज म्हणून भारत उदयास आला.

18. आत्मनिर्भर भारत अभियान

• देशांतर्गत उत्पादन वाढविण्यासाठी मोठे प्रयत्न.
• इलेक्ट्रॉनिक्स, मोबाईल आणि सेमीकंडक्टर क्षेत्रात गुंतवणूक.

19. आर्थिक समावेशन

• प्रधानमंत्री जनधन योजनेअंतर्गत कोट्यवधी बँक खाती उघडली.
• थेट लाभ हस्तांतरण (DBT) प्रणालीमुळे पारदर्शकता वाढली.

20. भारताला जागतिक स्तरावर नवी ओळख

• योग दिनाला जागतिक मान्यता.
• भारतीय संस्कृती, तंत्रज्ञान आणि अर्थव्यवस्थेचा प्रभाव वाढला.
• भारत जगातील महत्त्वाच्या निर्णय प्रक्रियेत प्रभावी भूमिका बजावू लागला.

(PM Modi) पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या १२ वर्षांच्या कार्यकाळात पायाभूत सुविधा, डिजिटल तंत्रज्ञान, अंतराळ संशोधन, सामाजिक कल्याण, परराष्ट्र धोरण, संरक्षण आणि आर्थिक विकास या क्षेत्रांत अनेक मोठे बदल घडून आले. या उपक्रमांपैकी काहींना व्यापक समर्थन मिळाले, तर काहींवर राजकीय आणि धोरणात्मक पातळीवर चर्चा व टीकाही झाली. तरीही, या काळाने भारताच्या विकासाच्या प्रवासावर मोठा प्रभाव टाकल्याचे मानले जाते.

PM Modi यांच्या कार्यकाळात – जागतिक स्तरावर वाढलेला भारताचा प्रभाव

जागतिक नेत्यांनी पाठवलेल्या संदेशांमध्ये (PM Modi) मोदी यांच्या नेतृत्वाखाली भारताने जागतिक अर्थव्यवस्था, हवामान बदल, तंत्रज्ञान, डिजिटल परिवर्तन आणि विकसनशील देशांच्या प्रश्नांवर प्रभावी भूमिका बजावल्याचा उल्लेख करण्यात आला आहे. विशेषतः ‘ग्लोबल साऊथ’च्या देशांच्या हितासाठी आंतरराष्ट्रीय मंचांवर भारताने घेतलेल्या पुढाकाराचे कौतुक करण्यात आले. गेल्या काही वर्षांत भारताने जी-२० अध्यक्षपद, बहुपक्षीय मंचांवरील सक्रिय सहभाग, पायाभूत सुविधा विकास, डिजिटल इंडिया आणि आर्थिक सुधारणांमुळे जागतिक स्तरावर आपले स्थान अधिक मजबूत केले असल्याचेही अनेक नेत्यांनी नमूद केले. PM Modi – पंतप्रधान Narendra Modi यांच्या नेतृत्वाखाली गेल्या दशकात भारताने आंतरराष्ट्रीय स्तरावर आपला प्रभाव मोठ्या प्रमाणात वाढवला आहे. विविध क्षेत्रांतील महत्त्वाच्या उपक्रमांमुळे भारत आज जगातील प्रमुख आर्थिक, राजनैतिक आणि तंत्रज्ञान महासत्तांपैकी एक म्हणून ओळखला जात आहे.

1. जी-20 अध्यक्षपदाचे यशस्वी नेतृत्व

• 2023 मध्ये भारताने जी-20 शिखर परिषद यशस्वीपणे आयोजित केली.
• “एक पृथ्वी, एक कुटुंब, एक भविष्य” हा संदेश जगासमोर मांडला.
• आफ्रिकन युनियनला जी-20 मध्ये कायमस्वरूपी सदस्यत्व मिळवून देण्यात भारताने महत्त्वाची भूमिका बजावली.

2. ग्लोबल साऊथचा प्रभावी आवाज

• आशिया, आफ्रिका आणि लॅटिन अमेरिकेतील विकसनशील देशांच्या प्रश्नांना भारताने आंतरराष्ट्रीय मंचावर प्राधान्य दिले.
• हवामान बदल, अन्नसुरक्षा, ऊर्जा सुरक्षा आणि कर्ज संकट यांसारख्या मुद्द्यांवर विकसनशील देशांची बाजू प्रभावीपणे मांडली.

3. जगातील चौथी सर्वात मोठी अर्थव्यवस्था

• भारताने जपानला मागे टाकत जगातील चौथ्या क्रमांकाची अर्थव्यवस्था बनण्याचा टप्पा गाठला.
• परकीय गुंतवणूक, उत्पादन क्षेत्रातील वाढ आणि डिजिटल अर्थव्यवस्थेमुळे भारताची आर्थिक ताकद वाढली.

4. डिजिटल इंडियाची जागतिक ओळख

• यूपीआय (UPI) पेमेंट प्रणाली जगभरात चर्चेचा विषय ठरली.
• अनेक देशांनी भारताच्या डिजिटल पेमेंट मॉडेलचा अभ्यास सुरू केला.
• डिजिटल सार्वजनिक पायाभूत सुविधा (Digital Public Infrastructure) हे भारताचे जागतिक योगदान मानले जात आहे.

5. चांद्रयान-3 आणि अंतराळ क्षेत्रातील यश

• भारत चंद्राच्या दक्षिण ध्रुवावर यशस्वीपणे उतरणारा पहिला देश ठरला.
• भारतीय अंतराळ संशोधन संस्थेच्या (ISRO) यशामुळे जगभरात भारताच्या वैज्ञानिक क्षमतेची प्रशंसा झाली.

6. संरक्षण आणि सामरिक भागीदारी मजबूत

• अमेरिका, फ्रान्स, जपान, ऑस्ट्रेलिया आणि इतर देशांसोबत संरक्षण सहकार्य वाढले.
• क्वाड (QUAD) समूहामध्ये भारताची भूमिका अधिक महत्त्वाची बनली.
• स्वदेशी संरक्षण उत्पादन आणि निर्यातीत विक्रमी वाढ झाली.

7. परराष्ट्र धोरणातील संतुलन

• रशिया आणि पाश्चिमात्य देशांशी एकाच वेळी मजबूत संबंध राखण्यात भारताला यश आले.
• जागतिक संघर्षांमध्ये भारताने स्वतंत्र आणि संतुलित भूमिका घेतली.
• अनेक देशांसाठी भारत विश्वासार्ह भागीदार म्हणून उदयास आला.

8. हवामान बदल आणि हरित ऊर्जा क्षेत्रातील नेतृत्व

• आंतरराष्ट्रीय सौर आघाडी (International Solar Alliance) स्थापनेत भारताची महत्त्वपूर्ण भूमिका.
• नवीकरणीय ऊर्जेच्या वापरात भारताने मोठी प्रगती केली.
• 2070 पर्यंत नेट-झिरो उत्सर्जनाचे उद्दिष्ट जाहीर केले.

9. कोविड-19 काळातील ‘व्हॅक्सीन मैत्री’

• भारताने अनेक देशांना कोरोना लसींचा पुरवठा केला.
• औषधे, वैद्यकीय साहित्य आणि लसींच्या मदतीमुळे भारताची प्रतिमा “जागतिक आरोग्य भागीदार” म्हणून मजबूत झाली.

10. भारतीय संस्कृती आणि सॉफ्ट पॉवरचा विस्तार

• आंतरराष्ट्रीय योग दिनाला जागतिक स्तरावर मोठी मान्यता मिळाली.
• आयुर्वेद, भारतीय संस्कृती, पर्यटन आणि भारतीय प्रवासी समुदायाच्या माध्यमातून भारताचा सांस्कृतिक प्रभाव वाढला.
• जगातील अनेक देशांमध्ये भारतीय परंपरा आणि संस्कृतीबद्दल आकर्षण वाढले.

PM Modi यांच्या १२ वर्षांच्या कार्यकाळाची नोंद

याच काळात(PM Modi) मोदी सरकारने सत्तेतील १२ वर्षे पूर्ण केली आहेत. या निमित्ताने (PM Modi) पंतप्रधान मोदी यांनी देशाच्या विकासाचा प्रवास अधोरेखित करत पायाभूत सुविधा, गरिबी निर्मूलन, आरोग्य सेवा, डिजिटल कनेक्टिव्हिटी आणि सामाजिक कल्याण योजनांमध्ये झालेल्या प्रगतीचा उल्लेख केला. देशाच्या विकासासाठी अविरतपणे काम सुरू ठेवण्याचा निर्धारही त्यांनी व्यक्त केला. भारताच्या इतिहासात अनेक पंतप्रधानांनी देशाचे नेतृत्व केले आहे. जून २०२६ पर्यंतच्या नोंदीनुसार, एकूण कार्यकाळाच्या आधारे भारतातील सर्वाधिक काळ सेवा देणाऱ्या पंतप्रधानांची यादी पुढीलप्रमाणे आहे :

1. जवाहरलाल नेहरू
   1. कार्यकाळ : 15 ऑगस्ट 1947 ते 27 मे 1964
   1. एकूण सेवा : 16 वर्षे 286 दिवस
2. इंदिरा गांधी
   1. कार्यकाळ : 24 जानेवारी 1966 ते 24 मार्च 1977 आणि 14 जानेवारी 1980 ते 31 ऑक्टोबर 1984
   1. एकूण सेवा : 15 वर्षे 350 दिवस
3. नरेंद्र मोदी (PM Modi)
   1. कार्यकाळ : 26 मे 2014 ते आजपर्यंतएकूण सेवा : 12 वर्षांहून अधिक (सुरू)
   1. 10 जून 2026 रोजी निवडून आलेल्या पंतप्रधानांमध्ये सर्वाधिक सलग कार्यकाळाचा विक्रम.
4. मनमोहन सिंह
   1. कार्यकाळ : 22 मे 2004 ते 26 मे 2014
   1. एकूण सेवा : 10 वर्षे 4 दिवस
5. अटल बिहारी वाजपेयी
   1. कार्यकाळ : विविध कार्यकाळ मिळून
   1. एकूण सेवा : 6 वर्षे 80 दिवस
6. राजीव गांधी
   1. कार्यकाळ : 31 ऑक्टोबर 1984 ते 1 डिसेंबर 1989
   1. एकूण सेवा : 5 वर्षे 32 दिवस
7. पी. व्ही. नरसिंह राव
   1. कार्यकाळ : 21 जून 1991 ते 16 मे 1996
   1. एकूण सेवा : 4 वर्षे 330 दिवस
8. मोरारजी देसाई
   1. कार्यकाळ : 24 मार्च 1977 ते 28 जुलै 1979
   1. एकूण सेवा : 2 वर्षे 126 दिवस
9. लाल बहादूर शास्त्री
   1. कार्यकाळ : 9 जून 1964 ते 11 जानेवारी 1966
   1. एकूण सेवा : 1 वर्ष 216 दिवस
10. व्ही. पी. सिंह
    1. कार्यकाळ : 2 डिसेंबर 1989 ते 10 नोव्हेंबर 1990
    1. एकूण सेवा : 343 दिवस

विशेष नोंद

• जवाहरलाल नेहरू हे भारताचे सर्वाधिक काळ सेवा देणारे पंतप्रधान आहेत.
• नरेंद्र मोदी (PM Modi) हे सलग तीन लोकसभा निवडणुका जिंकून पंतप्रधानपद भूषवणारे आणि जून २०२६ पर्यंत निवडून आलेल्या पंतप्रधानांमध्ये सर्वाधिक सलग कार्यकाळ पूर्ण करणारे नेते ठरले आहेत.
• इंदिरा गांधी या भारताच्या पहिल्या आणि आजपर्यंतच्या एकमेव महिला पंतप्रधान असून त्या एकूण कार्यकाळाच्या बाबतीत दुसऱ्या क्रमांकावर आहेत.

पुढील राजनैतिक कार्यक्रमांवरही जगाचे लक्ष

या ऐतिहासिक टप्प्यानंतर (PM Modi) पंतप्रधान मोदी यांचा जागतिक राजनैतिक सहभाग आणखी वाढणार असल्याचे मानले जात आहे. ते लवकरच युरोप दौऱ्यावर जाणार असून आंतरराष्ट्रीय परिषदांमध्ये भारताचे प्रतिनिधित्व करणार आहेत. त्यामुळे भारताच्या परराष्ट्र धोरणाकडे आणि जागतिक नेतृत्वातील भूमिकेकडे जगाचे लक्ष लागले आहे.

निष्कर्ष

भारताच्या लोकशाही इतिहासात १० जून २०२६ हा दिवस विशेष ठरणार आहे. सलग तीन लोकसभा निवडणुकांमधील विजय, १२ वर्षांहून अधिक काळाचे नेतृत्व आणि जागतिक पातळीवरील वाढता प्रभाव यामुळे (PM Modi) पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांचे नाव भारतीय राजकारणातील एका महत्त्वाच्या अध्यायात नोंदवले जाणार आहे. जगभरातील नेत्यांकडून मिळालेल्या शुभेच्छा आणि गौरवोद्गार हे भारताच्या वाढत्या आंतरराष्ट्रीय प्रतिष्ठेचेही प्रतीक मानले जात आहेत.

समाज माध्यमावरील प्रतिक्रियेसाठी येथे क्लिक करा.

आमचे अन्य ब्लॉगपोस्ट :

बातमीन्यूज