राज्यातील आर्थिक दुर्बल व वंचित घटकांतील विद्यार्थ्यांसाठी शैक्षणिक वर्ष २०२६–२७ साठी (RTE Admission 2026-27) आरटीई (Right to Education) २५% प्रवेश प्रक्रिया लवकरच सुरू होणार आहे. शालेय शिक्षण व क्रीडा विभाग, महाराष्ट्र शासन यांच्या मार्गदर्शनाखाली ही संपूर्ण प्रक्रिया ऑनलाईन पद्धतीने राबवली जाते. या माध्यमातून खाजगी विनाअनुदानित शाळांमधील इयत्ता पहिली (किंवा पूर्वप्राथमिक स्तर) मध्ये २५% जागा पात्र विद्यार्थ्यांसाठी राखीव असतात.
RTE Admission 2026-27 : २५% आरक्षण म्हणजे काय?
Right of Children to Free and Compulsory Education Act, 2009 (आरटीई कायदा २००९) अंतर्गत खाजगी शाळांना त्यांच्या एकूण प्रवेश क्षमतेपैकी २५% जागा आर्थिकदृष्ट्या दुर्बल (EWS) व वंचित गटातील विद्यार्थ्यांसाठी राखीव ठेवणे बंधनकारक आहे. या विद्यार्थ्यांचे शिक्षण शुल्क शासनाकडून शाळांना दिले जाते.
पात्रता निकष
आर्थिक दुर्बल घटक (EWS)
- कुटुंबाचे वार्षिक उत्पन्न ₹१ लाखांपर्यंत
- तहसीलदारांनी दिलेला उत्पन्नाचा दाखला आवश्यक
वंचित गट
- अनुसूचित जाती (SC), अनुसूचित जमाती (ST)
- भटक्या-विमुक्त जाती, OBC, SBC
- दिव्यांग (४०% पेक्षा जास्त अपंगत्व प्रमाणपत्र)
- अनाथ, कोविड प्रभावित किंवा HIV प्रभावित बालके
RTE Admission 2026-27 – महत्वाच्या दिनांक
| ऑनलाईन अर्जाची सुरुवात | १७ फेब्रुवारी २०२६ |
| ऑनलाईन अर्जाची शेवटची दिनांक | २८ फेब्रुवारी २०२६ |
RTE Admission 2026-27 अंतर्गत कोणत्या शाळांमध्ये प्रवेश?
आरटीई प्रवेश २०२६–२७ अंतर्गत विद्यार्थ्यांना विविध प्रकारच्या शाळांमध्ये २५% राखीव जागांवर प्रवेशाची संधी उपलब्ध होते. या योजनेत महाराष्ट्र राज्य माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शिक्षण मंडळ (राज्य मंडळ) संलग्न शाळांबरोबरच Central Board of Secondary Education (CBSE) आणि Council for the Indian School Certificate Examinations (ICSE) आदी राष्ट्रीय स्तरावरील बोर्डांच्या शाळांचाही समावेश होतो. माध्यम कोणतेही असो—मराठी, हिंदी किंवा इंग्रजी—पात्र खाजगी शाळांना आरटीई अंतर्गत २५% जागा राखीव ठेवणे बंधनकारक आहे. या प्रक्रियेत अनुदानित तसेच विनाअनुदानित (स्वयंअर्थसहाय्यित) खाजगी शाळांचा समावेश होतो; मात्र अल्पसंख्यांक दर्जा प्राप्त शाळांना या नियमातून सूट असल्याने त्या शाळांमध्ये आरटीई अंतर्गत प्रवेश दिला जात नाही. त्यामुळे पालकांनी अर्ज करताना आपल्या परिसरातील पात्र शाळांची यादी अधिकृत पोर्टलवर तपासूनच पर्याय निवडणे आवश्यक आहे.
कोणत्या शाळांमध्ये प्रवेश?
- राज्य मंडळ, CBSE, ICSE आदी सर्व बोर्डांच्या शाळा
- अनुदानित व विनाअनुदानित खाजगी शाळा
- अल्पसंख्यांक शाळा वगळता इतर सर्व पात्र शाळा
RTE Admission 2026-27 – अर्ज प्रक्रिया कशी ?
- आरटीई प्रवेशासाठी अर्ज संपूर्णपणे ऑनलाईन भरावा लागतो. अर्ज करण्यासाठी अधिकृत संकेतस्थळ म्हणजे
- 👉 RTE Maharashtra Admission Portal
पालकांनी अर्ज करताना पुढील बाबींची काळजी घ्यावी:
- जन्मतारीख पुरावा
- रहिवासी पुरावा (आधार/वीज बिल/मतदार ओळखपत्र इ.)
- जात व उत्पन्न प्रमाणपत्र (लागू असल्यास)
- अर्ज फक्त एकदाच भरता येतो
शाळा निवडताना महत्वाच्या सूचना
- घरापासून १ किमी अंतरातील विद्यार्थ्यांना प्राधान्य
- १ ते ३ किमी व त्यापुढील शाळांची निवड करता येते
- जास्तीत जास्त १० शाळांचे पर्याय निवडता येतात
- ३ किमीपेक्षा जास्त अंतर असल्यास वाहतूक खर्च पालकांना करावा लागू शकतो
प्रवेश प्रक्रिया आणि लॉटरी
जर अर्जांची संख्या शाळेच्या २५% क्षमतेपेक्षा जास्त असेल, तर संगणकीकृत लॉटरी पद्धतीने प्रवेश निश्चित केला जातो.
लॉटरी निकालाची माहिती पालकांना SMS द्वारे आणि पोर्टलवर उपलब्ध करून दिली जाते.
निवड झाल्यानंतर:
- Allotment Letter डाउनलोड करणे
- आवश्यक कागदपत्रांसह पडताळणी समितीकडे उपस्थित राहणे
- ठरलेल्या मुदतीत प्रवेश निश्चित करणे
- वेळेत पडताळणी न केल्यास जागा प्रतीक्षा यादीतील विद्यार्थ्याला दिली जाऊ शकते.
पालकांसाठी सूचना
- अर्जातील मोबाईल क्रमांक सक्रिय ठेवावा
- अर्ज भरताना Google Map वर घराचे अचूक लोकेशन नमूद करावे
- सर्व कागदपत्रे अर्जाच्या अंतिम तारखेपूर्वीची असावीत
- एकदा शाळा मिळाल्यानंतर आरटीई अंतर्गत शाळा बदलता येत नाही
- केवळ पहिल्या वर्गातील प्रवेशासाठीच प्रक्रिया आहे
- दिनांक ३१-१२-२०२६ पर्यंत पाल्याचे वय कमीत कमी ६ वर्षे पूर्ण तर जास्तीत जास्त ७ वर्षे ५ महिने व ३० दिवस पूर्ण असावे.
(RTE Admission 2026-27) शिक्षण क्षेत्रातील महत्वाचा टप्पा
(RTE Admission 2026-27) – आरटीई २५% प्रवेशामुळे आर्थिकदृष्ट्या दुर्बल कुटुंबांतील हजारो विद्यार्थ्यांना गुणवत्तापूर्ण शिक्षण मिळण्याचा मार्ग मोकळा झाला आहे. सामाजिक समतेसाठी आणि सर्वसमावेशक शिक्षणासाठी ही योजना महत्त्वाची मानली जाते.
RTE Admission 2026-27 करिता ऑनलाईन अर्ज करण्याकरिता येथे क्लिक करा.
आमचे अन्य ब्लॉगपोस्ट :
