Happy Bhogi – 2025

Bhogi भोगी पोंगल आणि त्याचे महत्त्व

दक्षिण भारतामध्ये पोंगल (Pongal) हा सण मोठ्या उत्साहाने आणि आनंदाने साजरा केला जातो. या सणाची सुरुवात भोगी पोंगलपासून होते. भोगी पोंगलच्या दिवशी भगवान इंद्रदेवांची पूजा केली जाते आणि सुख-समृद्धी व भरपूर पावसासाठी प्रार्थना केली जाते.

भोगी (Bhogi Pongal) पोंगलचे महत्त्व:

भोगी पोंगल (Bhogi Pongal)या दिवशी शेतकरी भगवान इंद्राची पूजा करून जमिनीला समृद्धी, भरपूर पिके आणि चांगल्या पावसाचे वरदान मिळावे यासाठी प्रार्थना करतात. याशिवाय, शेतकरी या दिवशी आपल्या हल- नांगर आणि शेतीसाठी वापरण्यात येणाऱ्या अन्य उपकरणांची पूजा करतात.

या दिवशी लोक आपल्या घरातील जुनी आणि निरुपयोगी वस्तू टाकून देतात, ज्यामुळे नवीन सुरुवातीचे प्रतीक निर्माण होते. हे रूपांतरणाचे प्रतीक असून जुन्या वर्षाचा शेवट आणि नवीन वर्षाच्या चांगल्या सुरुवातीचा संदेश देते.

Bhogi Festival सण साजरा करण्याची परंपरा:

भोर- (सकाळ) होताच लोक लाकडाचे लठ्ठे, जुने फर्निचर आणि इतर निरुपयोगी वस्तूंच्या साहाय्याने अलाव तयार करतात. हा अलाव नव्या जीवनातील परिवर्तनाचे आणि नवीन वर्षाच्या सुरुवातीचे प्रतीक मानला जातो. भोगी पोंगलला घरातील जुनी खाती बंद करून नवीन खात्यांची सुरुवात केली जाते.

(Bhogi Pongal ) भोगी पोंगलचा सण कोणत्या दिवशी येतो?

भोगी पोंगल हा चार दिवसांच्या मकर संक्रांती उत्सवाचा पहिला दिवस आहे. हा हिंदू सौर कॅलेंडरनुसार मार्गशीर्ष महिन्याच्या शेवटच्या दिवशी येतो, जो ग्रेगोरियन कॅलेंडरनुसार 13 जानेवारीला साजरा केला जातो. मकर संक्रांतीच्या आधीचा हा दिवस आहे आणि तमिळनाडू, आंध्र प्रदेश, कर्नाटक, तेलंगणा तसेच महाराष्ट्रातही याचा आनंदाने साजरा केला जातो.

तामिळनाडूमधील (Kappu Kattu) कप्पू कट्टू: मकर संक्रांतीच्या निमित्ताने साजरी होणारी अनोखी परंपरा

कप्पू कट्टू ही दक्षिण भारतातील खेड्यांमध्ये मकर संक्रांतीच्या काळात साजरी केली जाणारी एक खास विधी आहे. या परंपरेचा उद्देश वाईट शक्तींना दूर ठेवणे आणि घराचे संरक्षण करणे हा आहे. “कप्पू” या शब्दाचा अर्थ “सुरक्षित” असा होतो. कप्पू कट्टूविषयी महत्त्वाची माहिती खाली दिली आहे:

1. कडुनिंबाची पाने:

या दिवशी घराच्या छतावर आणि भिंतींवर कडुनिंबाची पाने लावली जातात. कडुनिंबाच्या पानांचे औषधी गुणधर्म वातावरण शुद्ध करण्यासाठी आणि कीटक दूर ठेवण्यासाठी उपयुक्त ठरतात.

2. भगवान इंद्रांची पूजा:

पावसाचे हिंदू देवता भगवान इंद्र यांची या दिवशी विशेष पूजा केली जाते. त्यांना मान देऊन चांगल्या पावसासाठी आणि समृद्धीच्या आशीर्वादासाठी प्रार्थना केली जाते.

3. औषधी धूप:

कडुनिंब, आवारंपू (सेन्ना ऑरिकुलाटा) आणि स्नो ड्रॉप्ससारख्या औषधी वनस्पतींपासून बनवलेला धूप पेटवला जातो. याचा उद्देश हवेतील शुद्धता राखणे, कीटक दूर ठेवणे आणि वातावरण आनंददायक बनवणे हा आहे.

4. पोंगलपूर्व विधी:

कप्पू कट्टू ही परंपरा तमिळ पोंगल या सणाच्या एक दिवस आधी साजरी केली जाते. पोंगल हा सण संपन्नता, नवा आरंभ आणि कृतज्ञतेचे प्रतीक असून कप्पू कट्टू त्याला सुरुवातीची तयारी मानली जाते.

कप्पू कट्टू ही केवळ एक परंपरा नसून, ती प्राचीन ज्ञान, निसर्गाशी एकरूपता आणि संरक्षणाचा संदेश देते. ही परंपरा आपल्याला शुद्धतेचे महत्त्व आणि निसर्गातील औषधी घटकांचा उपयोग शिकवते.

महाराष्ट्रात भोगी पोंगल (Bhogi Pongal ) कसा साजरा केला जातो?

महाराष्ट्रामध्ये भोगी पोंगल दिवशी लोक बाजरीच्या भाकरीवर तीळ भुरभुरवून खातात. याशिवाय, पालेभाज्या, गाजर, मटार, हरभरे, पापडी यांसारख्या हंगामी भाज्यांची चविष्ट ग्रेव्ही तयार केली जाते.

भोगी पोंगल केवळ सण नाही, तर तो बदल, समृद्धी आणि नव्या सुरुवातीचे प्रतीक आहे. हा सण आपल्याला नवी उमेद देतो आणि आयुष्याला सकारात्मक दिशा देण्याचा संदेश देतो.

Bhogi- भोगीची खास वैशिष्ट्ये

• अन्न-विधी: या दिवशी लोक बाजरीची भाकरी, तिळाचे लाडू, तिळगुळ, आणि हंगामी भाज्यांचा विशेष आहार घेतात.
• जमिनीची पूजा: शेतकरी आपल्या जमिनीला, शेतीला आणि पिकांना वंदन करतात आणि निसर्गाची कृतज्ञता व्यक्त करतात.
• नवीनतेचे स्वागत: भोगी सण जुने विचार, वाईट सवयी किंवा नकारात्मकतेचा त्याग करून नवा अध्याय सुरू करण्याची प्रेरणा देतो.
  

भोगीचा (Bhogi )सांस्कृतिक आणि सामाजिक संदेश

भोगी Bhogi हा केवळ सण नसून समाजाला नवीन संकल्प, सकारात्मक दृष्टिकोन, आणि निसर्गाशी जुळवून घेण्याचा संदेश देतो. हा सण कुटुंबांतील एकता वाढवतो आणि बदलाचे महत्त्व अधोरेखित करतो.

भोगी सण आपल्याला सांगतो की, जुन्या गोष्टी सोडून नवा आरंभ करणे हीच प्रगतीची गुरुकिल्ली आहे. त्यामुळे हा सण निसर्ग, समृद्धी आणि सकारात्मकतेचा उत्सव आहे.

पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी सोशल मिडिया साईट “X” च्या माध्यमातून भोगी च्या शुभेच्छा दिल्या आहेत.

आमचे अन्य ब्लॉग पोस्ट :

Tulsi Vivah- तुलसी विवाह.

वसुबारस: गोमाता आणि गोवंशाबद्दल कृतज्ञता व्यक्त करणारा पर्व – Vasubaras 2024