Drought : वाशिममध्ये मुख्यमंत्र्यांचा शेतकऱ्यांच्या बांधावर दौरा; नुकसानग्रस्त पिकांची पाहणी, Devendra Fadanivs यांनी दिला मदतीचा दिलासा !

वाशिम | २४ सप्टेंबर २०२६, Drought : राज्यातील अनेक भागांत पावसाने पाठ फिरविल्यामुळे निर्माण झालेल्या दुष्काळसदृश परिस्थितीच्या पार्श्वभूमीवर मुख्यमंत्री (Devendra Fadanvis) देवेंद्र फडणवीस यांनी गुरुवारी वाशिम जिल्ह्यातील विविध गावांना भेट देत शेतकऱ्यांच्या बांधावर जाऊन पीक आणि पाणी परिस्थितीची प्रत्यक्ष पाहणी केली. कारंजा तालुक्यातील म्हसला, मंगरुळपीर तालुक्यातील मोहगव्हाण आणि मालेगाव तालुक्यातील जऊळका येथे त्यांनी शेतकऱ्यांशी संवाद साधला. नुकसानग्रस्त शेतकऱ्यांना शासनाकडून मदत दिली जाईल, अशी ग्वाही त्यांनी यावेळी दिली. मुख्यमंत्री फडणवीस यांच्या दौऱ्याची सुरुवात कारंजा तालुक्यातील म्हसला येथून झाली. त्यांनी शेतकरी देविदास किशन काळे यांच्या शेतातील नुकसानग्रस्त सोयाबीन आणि तूर पिकांची पाहणी केली. अल्प पावसामुळे पिकांच्या वाढीवर झालेला परिणाम, जमिनीतील ओलाव्याची स्थिती आणि संभाव्य उत्पादनातील घट याबाबत मुख्यमंत्र्यांनी शेतकऱ्यांकडून माहिती घेतली. या भागातील शेतकऱ्यांच्या अडचणी प्रत्यक्ष समजून घेण्यावर दौऱ्यात भर देण्यात आला.

Drought : मोहगव्हाणमध्ये मुख्यमंत्री Devendra Fadanivs यांचा शेतकऱ्यांशी संवाद

यानंतर मुख्यमंत्री मंगरुळपीर तालुक्यातील मोहगव्हाण येथे पोहोचले. येथे त्यांनी शेतकरी अनिल भगरे आणि अब्दुल नईम शेख रहीम यांच्या शेतातील पिकांची पाहणी केली. अल्प पावसामुळे सोयाबीन, तूर आदी खरीप पिकांवर परिणाम झाल्याचे शेतकऱ्यांनी मुख्यमंत्र्यांच्या निदर्शनास आणून दिले. मुख्यमंत्री फडणवीस यांनी शेतकऱ्यांशी थेट संवाद साधून पीक नुकसान, पाणी आणि शेतीशी संबंधित अडचणींची माहिती घेतली. जिल्हा माहिती कार्यालयाच्या माहितीनुसार, मोहगव्हाणमध्ये त्यांनी दुष्काळसदृश परिस्थितीमुळे बाधित भागाची पाहणी करून नुकसानाची माहिती घेतली.

जऊळका येथे पाणी आणि (Drought) दुष्काळी परिस्थितीचा आढावा

दौऱ्याच्या पुढील टप्प्यात मुख्यमंत्री मालेगाव तालुक्यातील जऊळका येथे गेले. शेतकरी संतोष सखाराम डुंबळे यांच्या शेतातील दुष्काळसदृश परिस्थितीची त्यांनी पाहणी केली. यावेळी शेतकरी संतोष डुंबळे यांच्या आई शकुंतलाबाई यांनीही मुख्यमंत्र्यांसमोर दुष्काळी परिस्थिती आणि त्यातून निर्माण झालेल्या अडचणींची कैफियत मांडली. शेतकऱ्यांच्या प्रत्यक्ष अनुभवातून स्थानिक परिस्थिती समजून घेण्याचा प्रयत्न मुख्यमंत्र्यांनी केला.

“शेतकऱ्यांनी चिंता करू नये; शासन पाठीशी”- Devendra Fadanivs

या दौऱ्यात मुख्यमंत्री फडणवीस यांनी नुकसानग्रस्त शेतकऱ्यांना दिलासा देताना अत्यल्प पावसामुळे निर्माण झालेल्या परिस्थितीचा शासन गांभीर्याने आढावा घेत असून आवश्यक मदत प्राधान्याने दिली जाईल, अशी ग्वाही दिली. शासनाच्या भूमिकेनुसार, झालेल्या पीक नुकसानीचा अंदाज घेऊन मदतीसाठी पुढील कार्यवाही करण्यात येणार आहे. शेतकऱ्यांना शासनाची मदत थेट मिळावी यासाठी लवकरच प्रक्रिया सुरू करण्याचे संकेतही देण्यात आले आहेत.

सरकारकडून कोणत्या उपाययोजनांवर भर?

मुख्यमंत्र्यांनी दिलेल्या माहितीनुसार पुढील बाबींवर विशेष लक्ष दिले जाणार आहे :

• नुकसानग्रस्त पिकांचे मूल्यांकन
• शेतकऱ्यांना आवश्यक आर्थिक मदत
• पिण्याच्या पाण्याचे नियोजन
• जनावरांसाठी चारा उपलब्धता
• पिकांच्या नुकसानीची माहिती संकलित करून पुढील मदत
• शासनाची मदत थेट लाभार्थ्यांपर्यंत पोहोचविण्याची कार्यवाही

दुष्काळाच्या पार्श्वभूमीवर राज्य सरकारची व्यापक तयारी

वाशिम दौरा हा केवळ स्थानिक पाहणीपुरता मर्यादित नसून राज्यातील दुष्काळसदृश परिस्थितीचा व्यापक आढावा घेण्याच्या सरकारच्या प्रयत्नांचा एक भाग आहे. याआधी २२ सप्टेंबर रोजी झालेल्या मंत्रिमंडळ बैठकीत राज्यातील दुष्काळसदृश परिस्थितीवर उपाययोजनांसाठी महसूलमंत्री चंद्रशेखर बावनकुळे यांच्या अध्यक्षतेखाली मंत्रिमंडळ उपसमिती स्थापन करण्याची घोषणा करण्यात आली होती. मुख्यमंत्री फडणवीस यांनी केंद्राच्या मदतीची वाट न पाहता राज्य शासनाकडून आवश्यक मदत करण्याची भूमिका मांडली होती. तसेच शनिवारपर्यंत दुष्काळासंदर्भातील प्राथमिक अधिसूचना काढण्याचे सांगण्यात आले होते.  यामुळे वाशिमसह दुष्काळसदृश परिस्थिती असलेल्या जिल्ह्यांमध्ये शासनाकडून कोणत्या स्वरूपाची मदत आणि सवलती जाहीर होतात, याकडे शेतकऱ्यांचे लक्ष लागले आहे.

यापूर्वी लातूर, धाराशिव आणि सोलापूरचा दौरा

वाशिम दौऱ्याच्या आधी मुख्यमंत्री फडणवीस यांनी लातूर, धाराशिव आणि सोलापूर जिल्ह्यांतील दुष्काळसदृश परिस्थितीची पाहणी केली होती. २३ सप्टेंबरच्या पाहणीदरम्यान लातूर जिल्ह्यातील पिकांचे मोठे नुकसान झाल्याचे सरकारच्या जिल्हा माहिती कार्यालयाच्या वृत्तात नमूद करण्यात आले आहे. लातूरमध्ये पावसाचे प्रमाण केवळ सुमारे ५० टक्के राहिल्याचेही त्या अहवालात सांगण्यात आले.  या दौऱ्यांदरम्यान शेतकऱ्यांना सरसकट मदतीबाबत आश्वासन देण्यात आले असून दुष्काळाच्या परिस्थितीत पिण्याचे पाणी, चारा आणि पीक नुकसान यांसारख्या बाबींना प्राधान्य देण्याची भूमिका शासनाने मांडली आहे.

वाशिममध्ये शेतकऱ्यांनी दुष्काळ जाहीर करण्याची मागणी केली

दरम्यान, मुख्यमंत्री फडणवीस यांच्या वाशिम दौऱ्यात काही शेतकऱ्यांनी दुष्काळ जाहीर करण्याची मागणी करत आंदोलन केले. UNIच्या वृत्तानुसार, पिकांचे नुकसान, पाण्याची समस्या आणि तातडीच्या मदतीच्या मागणीसाठी शेतकऱ्यांनी निदर्शने केली.  लोकसत्ताच्या वृत्तानुसार, काही शेतकऱ्यांनी मुख्यमंत्र्यांचा ताफा थांबवून दुष्काळ जाहीर करण्याची मागणी केली. यावेळी फडणवीस यांनी शेतकऱ्यांशी संवाद साधत मदतीचे आश्वासन दिल्याचे वृत्त आहे.

कर्जमाफीपासून वंचित शेतकऱ्यांचाही मुद्दा चर्चेत

वाशिम दौऱ्यादरम्यान पूर्वीच्या कर्जमाफी योजनेपासून वंचित राहिलेल्या शेतकऱ्यांच्या प्रश्नाचाही मुद्दा पुढे आला. UNIच्या वृत्तानुसार, अशा शेतकऱ्यांना मदत देण्याची घोषणा मुख्यमंत्री फडणवीस यांनी केली.  मात्र कर्जमाफीची प्रत्यक्ष अंमलबजावणी कोणत्या निकषांनुसार, कोणत्या लाभार्थ्यांना आणि कोणत्या शासन निर्णयाद्वारे होणार, याची अंतिम माहिती संबंधित शासन निर्णय/अधिसूचना प्रसिद्ध झाल्यानंतरच स्पष्ट होईल.

पिण्याच्या पाण्याचे संकट टाळण्यासाठी नियोजन

दुष्काळसदृश परिस्थितीचा परिणाम केवळ शेतीवर होत नाही. पावसातील खंडामुळे आगामी काळात पिण्याचे पाणी आणि जनावरांच्या पाण्याचा प्रश्न निर्माण होण्याची शक्यता लक्षात घेऊन शासनाने पूर्वनियोजन करण्याची भूमिका घेतली आहे. वाशिम जिल्ह्यात सप्टेंबरच्या सुरुवातीला पावसाचा मोठा खंड पडल्याने जलसाठे कमी होण्याची चिंता व्यक्त करण्यात आली होती. शेतीबरोबरच पिण्याचे पाणी आणि जनावरांच्या पाण्याचा प्रश्नही महत्त्वाचा बनल्याचे वृत्त प्रसिद्ध झाले होते.  मुख्यमंत्र्यांनीही आगामी काळात पिण्याच्या पाण्याची टंचाई निर्माण होऊ नये यासाठी आवश्यक नियोजन करण्याचे तसेच चारा उपलब्धतेकडे लक्ष देण्याचे सांगितले आहे.

मात्र हवामानात बदलाची शक्यता

एक महत्त्वाचा मुद्दा म्हणजे दुष्काळसदृश परिस्थिती आणि पुढील पावसाचा अंदाज हे दोन वेगळे मुद्दे आहेत. भारतीय हवामान विभागाच्या २४ सप्टेंबरच्या वाशिम हवामान अहवालानुसार २४ सप्टेंबरला ढगाळ वातावरणासह पावसाची शक्यता होती आणि पुढील काही दिवसही ढगाळ वातावरण/पावसाची शक्यता दर्शविण्यात आली होती.  त्यामुळे आगामी पाऊस झाल्यास परिस्थितीत काही प्रमाणात सुधारणा होऊ शकते; मात्र आधीच झालेल्या पीक नुकसानीची भरपाई आणि पाणी नियोजनाचा प्रश्न स्वतंत्रपणे महत्त्वाचा राहणार आहे.

दौऱ्यात अधिकारी आणि लोकप्रतिनिधी उपस्थित

मुख्यमंत्र्यांच्या वाशिम जिल्हा दौऱ्यात खासदार संजय देशमुख, खासदार अनुप धोत्रे, आमदार बाबुसिंग महाराज, सई डहाके, श्याम खोडे, रणधीर सावरकर, भावना गवळी तसेच जिल्हाधिकारी योगेश कुंभेजकर, मुख्य कार्यकारी अधिकारी अर्पित चव्हाण आणि संबंधित अधिकारी उपस्थित होते. वाशिममधील या पाहणीनंतर आता राज्यभरातील शेतकऱ्यांचे लक्ष प्रामुख्याने पीक नुकसानीचे पंचनामे, दुष्काळ/दुष्काळसदृश परिस्थितीबाबतची अधिसूचना, आर्थिक मदतीचे निकष, पाणी व चारा नियोजन आणि प्रत्यक्ष मदत वितरण याकडे लागले आहे. राज्य सरकारने २२ सप्टेंबरला प्राथमिक अधिसूचनेची घोषणा केली होती आणि २४ सप्टेंबरला मुख्यमंत्री फडणवीस यांनी राज्यातील परिस्थिती गंभीर असल्याचे सांगत मदतीबाबत पुढील निर्णयांची माहिती दिली. त्यामुळे आगामी शासन निर्णय हा वाशिमसह दुष्काळसदृश परिस्थितीचा सामना करणाऱ्या शेतकऱ्यांसाठी महत्त्वाचा ठरणार आहे.

समाज माध्यमावरील प्रतिक्रियेसाठी येथे क्लिक करा.

आमचे अन्य ब्लॉगपोस्ट :

बातमीन्यूज