नवी दिल्ली येथे आयोजित करण्यात आलेल्या ऑल इंडिया ट्रॅक मेंटेनर्स कॉन्फरन्समध्ये केंद्रीय रेल्वेमंत्री Ashwini Vaishnaw यांनी (Indian Railway) भारतीय रेल्वेच्या ट्रॅक आधुनिकीकरणाबाबत महत्त्वपूर्ण माहिती दिली. देशातील रेल्वे पायाभूत सुविधांमध्ये मोठ्या प्रमाणावर सुधारणा करण्यासाठी केंद्र सरकार कटिबद्ध असून, ट्रॅकची गुणवत्ता, देखभाल आणि सुरक्षितता वाढवण्यावर विशेष भर दिला जात असल्याचे त्यांनी स्पष्ट केले. ट्रॅक आधुनिकीकरणावर विशेष भर- रेल्वेमंत्री वैष्णव यांनी सांगितले की, रेल्वे ट्रॅकचे आधुनिकीकरण अत्यंत महत्त्वाचे आहे आणि यासाठी पूर्ण ताकदीने प्रयत्न केले जात आहेत. मागील दहा वर्षांत देशभरात सुमारे 36,000 किलोमीटर नवीन रेल्वे ट्रॅक टाकण्यात आले आहेत. ही वाढ भारतीय रेल्वेच्या विस्तार आणि क्षमतेत मोठी भर घालणारी ठरली आहे.
Indian Railway – देखभाल यंत्रणेत मोठी वाढ
सध्या रेल्वे नेटवर्कमध्ये सुमारे 1,800 ट्रॅक मेंटेनन्स मशीन कार्यरत आहेत. या यंत्रणेमुळे ट्रॅकची नियमित आणि कार्यक्षम देखभाल करणे शक्य होत आहे. आगामी काळात ही संख्या वाढवून सुमारे 3,000 पर्यंत नेण्याचे उद्दिष्ट ठेवण्यात आले आहे.
ही संख्या गाठल्यानंतर ट्रॅक तपासणी आणि देखभाल यासंबंधित अनेक जुने प्रश्न मोठ्या प्रमाणात सुटतील, असा विश्वास रेल्वेमंत्र्यांनी व्यक्त केला.
‘Rail-cum-Road Vehicle’ – Indian Railway च्या देखभालीत नवा अध्याय
रेल्वेने ट्रॅक देखभालीसाठी एक नवे मॉडेल सादर केले आहे, ज्याला ‘Rail-cum-Road Vehicle’ असे नाव देण्यात आले आहे. या प्रणालीद्वारे कर्मचारी आपली सर्व साधने आणि उपकरणे वाहनात ठेवून थेट ट्रॅकवर जाऊ शकतील. विशेष म्हणजे, कर्मचारी आरामात बसूनच ट्रॅकची प्रत्यक्ष तपासणी करू शकतील, ज्यामुळे काम अधिक सुरक्षित आणि सोयीस्कर होईल. या उपक्रमाचा पायलट प्रकल्प Bhavnagar Division मध्ये सुरू करण्यात आला आहे. विस्तृत चाचणीनंतर दोन Rail-cum-Road Vehicles तैनात करण्यात आले असून, हा उपक्रम पारंपरिक आणि कष्टदायक कामपद्धतीत आमूलाग्र बदल घडवून आणेल, असे सांगण्यात आले.
ड्रोन आणि आधुनिक उपकरणांचा वापर– Indian Railway
ट्रॅक तपासणी अधिक अचूक आणि वेगवान करण्यासाठी ड्रोन तंत्रज्ञानाचा वापर सुरू करण्यात आला आहे. याशिवाय, नवीन प्रकारचे गेजेस (मापन साधने) उपलब्ध करून दिले जात आहेत.
या गेजेसच्या सहाय्याने टर्नआउट्स आणि पॉइंट-क्रॉसिंग्सचे अचूक मोजमाप करता येणार आहे. पूर्वी अंदाजावर आधारित असलेली कामे आता अत्यंत अचूकतेने पूर्ण करता येतील.
अत्याधुनिक ट्रॅक प्रणालींची अंमलबजावणी
देशभरात आधुनिक ट्रॅक प्रणाली लागू करण्यात येत आहेत. यामध्ये 60 किलोग्रॅम रेल्स, 90 UTS (Ultimate Tensile Strength) क्षमतेचे मजबूत रेल्स आणि 207 मीटर लांबीचे रेल पॅनेल्स यांचा समावेश आहे.
तसेच, टर्नआउट्समध्ये फ्रिक्शन-फ्री स्विचेस बसवले जात आहेत आणि Weldable CMS (WCMS) चा वापर वाढवण्यात येत आहे.
भविष्यातील उद्दिष्ट
या सर्व आधुनिक तंत्रज्ञानाचा देशभर सार्वत्रिक वापर करण्याचे रेल्वेचे उद्दिष्ट आहे. यामुळे भारतीय रेल्वे अधिक सुरक्षित, वेगवान आणि तांत्रिकदृष्ट्या प्रगत होईल, असा विश्वास व्यक्त करण्यात आला. एकूणच, रेल्वे ट्रॅक आधुनिकीकरणाच्या या व्यापक उपक्रमामुळे भारतातील रेल्वे सेवा अधिक कार्यक्षम, सुरक्षित आणि आधुनिक होण्याच्या दिशेने मोठी झेप घेत असल्याचे स्पष्ट होत आहे.
समाज माध्यमावरील प्रतिक्रियेसाठी येथे क्लिक करा.
आमचे अन्य ब्लॉगपोस्ट :
