Neighbour Countries of India — भारताने आपल्या शेजारी आणि हिंद महासागर क्षेत्रातील देशांना ऊर्जा सुरक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण मदत सुरू ठेवली असल्याची माहिती परराष्ट्र मंत्रालयाने दिली आहे. परराष्ट्र मंत्रालयाचे प्रवक्ते Randhir Jaiswal यांनी दिलेल्या माहितीनुसार, अनेक (Neighbour Countries of India) शेजारी देशांनी भारताकडे ऊर्जा संसाधनांच्या पुरवठ्यासाठी विनंती केली असून, भारत स्वतःच्या गरजांचा विचार करून शक्य तितका पुरवठा करत आहे. प्रवक्त्यांनी सांगितले की, भारत आधीपासूनच काही देशांना इंधन पुरवत आहे. विशेषतः Bangladesh ला मार्च महिन्यात २२,००० मेट्रिक टन उच्च-गती डिझेल (High-Speed Diesel) पुरविण्यात आले. तसेच Sri Lanka ला गेल्या महिन्यात ३८,००० मेट्रिक टन पेट्रोलियम उत्पादने पाठविण्यात आली आहेत. या पुरवठ्यामुळे या देशांच्या ऊर्जा गरजा पूर्ण करण्यात भारत महत्त्वाची भूमिका बजावत असल्याचे स्पष्ट होते. याशिवाय, भारताचे परराष्ट्र मंत्री Subrahmanyam Jaishankar यांनी अलीकडेच Mauritius ला भेट दिली होती. या भेटीदरम्यान दोन्ही देशांमध्ये ऊर्जा सहकार्याबाबत चर्चा झाली असून, मॉरिशसच्या ऊर्जा परिस्थिती सुधारण्यासाठी तेल व वायू पुरवठ्याबाबत सरकार-ते-सरकार करार अंतिम टप्प्यात असल्याचे सांगण्यात आले. भारत आणि Nepal यांच्यात आधीपासूनच Indian Oil Corporation मार्फत पेट्रोलियम पुरवठ्याचा करार आहे. या करारानुसार नेपाळला त्याच्या गरजेनुसार अखंडितपणे इंधन पुरवले जात आहे. त्याचप्रमाणे Bhutan सोबतही भारताचे ऊर्जा सहकार्य आणि भागीदारी मजबूत असून, त्या देशालाही आवश्यक ऊर्जा संसाधने दिली जात आहेत.
Neighbour Countries of India -Seychelles आणि Mauritius ची भारताला विनंती
दरम्यान Neighbour Countries of India – Seychelles आणि Mauritius या हिंद महासागरातील महत्त्वाच्या द्वीप-देशांकडून भारताकडे ऊर्जा पुरवठ्यासाठी वाढत्या प्रमाणात विनंत्या येत आहेत. या दोन्ही देशांची अर्थव्यवस्था मोठ्या प्रमाणावर आयातित इंधनावर अवलंबून असल्यामुळे जागतिक बाजारातील किंमत चढ-उतार आणि पुरवठा साखळीतील अडथळ्यांचा त्यांच्यावर थेट परिणाम होतो. अशा परिस्थितीत भारतासारखा स्थिर आणि विश्वासार्ह पुरवठादार त्यांच्यासाठी अत्यंत महत्त्वाचा ठरतो. भारताने या विनंत्यांवर सकारात्मक भूमिका घेत सतत राजनैतिक संवाद सुरू ठेवला असून, दीर्घकालीन करार, अनुदानित दर, तसेच आपत्कालीन पुरवठा यांसारख्या पर्यायांवरही विचार केला जात आहे.
यामागे भारताचे ‘Neighbourhood First’ धोरण केवळ घोषणेत मर्यादित नसून प्रत्यक्ष कृतीत उतरलेले दिसते. या धोरणाद्वारे भारत शेजारी आणि सागरी भागातील देशांना केवळ आर्थिक मदतच देत नाही, तर ऊर्जा सुरक्षेसारख्या मूलभूत क्षेत्रात स्थैर्य निर्माण करण्याचा प्रयत्न करतो. विशेषतः हिंद महासागर क्षेत्र (Indian Ocean Region) हे जागतिक व्यापाराच्या दृष्टीने अत्यंत संवेदनशील मानले जाते. या भागात चीनसारख्या देशांची वाढती उपस्थिती लक्षात घेता, भारत ऊर्जा सहकार्याच्या माध्यमातून आपला प्रभाव आणि विश्वासार्हता वाढवत आहे.
तज्ञांच्या मते, ही ऊर्जा कूटनीती भारतासाठी “सॉफ्ट पॉवर” आणि “स्ट्रॅटेजिक पॉवर” यांचा प्रभावी संगम आहे. एकीकडे, भारत या देशांना संकटाच्या काळात मदत करून विश्वास जिंकतो, तर दुसरीकडे या भागातील महत्त्वाच्या समुद्री मार्गांवर आपली उपस्थिती आणि भागीदारी मजबूत करतो. परिणामी, भारत दक्षिण आशिया आणि हिंद महासागर क्षेत्रात “नेट सिक्युरिटी प्रोव्हायडर” (Net Security Provider) म्हणून उदयास येत असून, त्याचे प्रादेशिक नेतृत्व अधिक दृढ होत आहे.
समाज माध्यमावरील प्रतिक्रियेसाठी येथे क्लिक करा.
आमचे अन्य ब्लॉगपोस्ट :
