उत्तर प्रदेशातील सुलतानपूर जिल्ह्यातील Purvanchal Expressway वर २२ एप्रिल २०२६ रोजी भारतीय हवाई दलाने (IAF) ‘इमर्जन्सी लँडिंग फॅसिलिटी’ (ELF) यशस्वीरित्या सक्रिय केली. दिवस आणि रात्री अशा दोन्ही वेळांमध्ये ही कारवाई करण्यात आली असून, देशाच्या संरक्षण सज्जतेत मोठी भर पडल्याचे मानले जात आहे. या विशेष प्रात्यक्षिकावेळी उत्तर प्रदेशचे पंचायती राज व अल्पसंख्याक कल्याण मंत्री Om Prakash Rajbhar, सेंट्रल एअर कमांडचे एअर मार्शल B Manikantan तसेच इतर वरिष्ठ अधिकारी उपस्थित होते. त्यांच्या उपस्थितीत विविध लष्करी विमानांनी एक्सप्रेसवेवर यशस्वी लँडिंग व टेक-ऑफ करून दाखवले. या ऑपरेशनमध्ये भारतीय हवाई दलाने आपल्या विविध क्षमतांचा प्रभावी नमुना सादर केला. SEPECAT Jaguar, Dassault Mirage 2000, Sukhoi Su-30MKI यांसारख्या लढाऊ विमानांसह Airbus C-295, Antonov An-32 ही वाहतूक विमाने आणि Mil Mi-17 V5 हेलिकॉप्टरचा समावेश होता. तसेच गरुड कमांडो पथकानेही या मोहिमेत सहभाग घेतला. या सरावामध्ये भारतीय हवाई दल, उत्तर प्रदेश एक्सप्रेसवे औद्योगिक विकास प्राधिकरण (UPEIDA) आणि स्थानिक प्रशासन यांनी संयुक्तरीत्या काम करत ‘स्टँडर्ड ऑपरेटिंग प्रोसीजर्स’ (SOPs) यशस्वीरित्या पडताळून पाहिले. विशेष म्हणजे, अत्यल्प वेळेत एक्सप्रेसवेवरील या आपत्कालीन धावपट्टी सक्रिय करण्याची क्षमता या सरावातून सिद्ध झाली. या उपक्रमामुळे पारंपरिक विमानतळ उपलब्ध नसतानाही हवाई दलाला अखंडपणे ऑपरेशन्स चालू ठेवणे शक्य होणार आहे. यामुळे देशाच्या संरक्षण व्यवस्थेची लवचिकता (operational resilience) वाढली असून, कोणत्याही आपत्कालीन परिस्थितीत तत्काळ प्रतिसाद देण्याची क्षमता अधिक मजबूत झाली आहे.
Purvanchal Expressway
Purvanchal Expressway सारख्या राष्ट्रीय महामार्गांवर विकसित करण्यात आलेल्या अशा धोरणात्मक एअर स्ट्रिप्समुळे केवळ लष्करी कारवाया सुलभ होत नाहीत, तर नैसर्गिक आपत्ती किंवा आपत्कालीन परिस्थितीत मदत व बचाव (HADR – Humanitarian Assistance and Disaster Relief) कार्यातही मोठी मदत होते. IAF, UPEIDA आणि स्थानिक प्रशासन यांच्यातील प्रभावी समन्वयामुळे या प्रकल्पाची कार्यक्षमता वाढली आहे. या तिन्ही संस्थांनी दाखवलेली समन्वयाची ताकद देशाच्या एकूण संरक्षण धोरणाला बळकटी देणारी ठरली आहे.
एकूणच, सुलतानपूर येथील ELF सक्रियतेचा हा यशस्वी सराव भारताच्या संरक्षण सज्जतेसाठी एक महत्त्वाचा टप्पा मानला जात असून, भविष्यात अशा सुविधांचा विस्तार होण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे.
समाज माध्यमावरील प्रतिक्रियेसाठी येथे क्लिक करा.
आमचे अन्य ब्लॉगपोस्ट :
